Culinaire specialiteiten aan de Franse Atlantische kust
Op vakantie in Frankrijk mogen natuurlijk ook je smaakpapillen genieten. Ontdek aan de Franse Atlantische kust heerlijke specialiteiten en fijne delicatessen, van dagverse vis en zeevruchten, fruit en groenten uit de regio tot bijzondere vlees- en kaassoorten, kruiderijen en natuurlijk heerlijke wijnen en sterkedrank. Sommige van die culinaire specialiteiten kun je ook gemakkelijk mee naar huis nemen. Zo houd je het Atlantische kust-gevoel ook na de vakantie nog een tijdje vast.
Foto: Destination Côte Atlantique © F. Makhlouf
Fijnproevers zullen zich aan de Atlantische kust in Frankrijk zeer zeker thuis voelen. Waar vind je anders zo’n groot aanbod aan verse en heerlijke producten?
Geniet van het beste dat de zee te bieden heeft, zoals oesters, mosselen of sardines. Of maak kennis met de typische regionale producten van het land langs de kust, zoals het fijne fleur de sel uit Guérande, ham uit Bayonne, aardappelen uit Noirmoutier of de wijnen van wijngaarden direct aan de kust.
Deze verse producten koop je op de bonte weekmarkten of direct bij de producent, bij de wijnboer of in de hut van een oestervisser. Of je geniet er met je hele gezin van in een van de vele restaurants en bars.
Laat tijdens je vakantie aan de Franse Atlantische kust deze specialiteiten niet aan je voorbij gaan:
Vis en zeevruchten uit de Atlantische Oceaan
Veel restaurants aan de Franse Atlantische kust serveren dergelijke gerechten met zeevruchten.
© S. Laval
Als je de bonte hutten van de oestervissers en de vele schilderachtige dorpjes ziet, besef je hoe belangrijk de oesterteelt en visvangst aan de Atlantische kust is. Overal langs de kust kun je genieten van culinaire specialiteiten die zogezegd rechtstreeks vanuit de zee op je bord landen: sardines uit Saint-Gilles-Croix-de-Vie, garnalen, voortreffelijke oesters uit Marennes-Oléron ,het Bassin d’Arcachon en Mesquer op het schiereiland Guérande. Ook de mosselen van Bouchot uit Pénestin in Loire-Atlantique zijn een ware traktatie.
Deze delicatessen kun je dagvers meteen in de vissershaven kopen of op een van de weekmarkten. De vele restaurants in de vakantieplaatsen hebben ook zeer uiteenlopende gerechten met vis en zeevruchten op het menu.
In Saint-Gilles-Croix-de-Vie is dé sardinehaven van Frankrijk en heeft een rijke traditie in de vangst en verwerking van deze vis.
- Sardinevangst: Saint-Gilles-Croix-de-Vie is de grootste Franse sardinehaven aan de Atlantische kust, waar ongeveer 1250 ton sardines per jaar worden gevangen van april tot september.
- Lokale trots: Sardines uit Saint-Gilles-Croix-de-Vie dragen het prestigieuze Label Rouge, een garantie voor kwaliteit.
- Culinaire hoogstandjes: Naast sardines biedt de regio ook heerlijke garnalen, die nog lekkerder smaken met wijnen uit het AOC-wijnbouwgebied Fiefs-vendéens Brem.
- Bezienswaardigheden in Saint-Gilles-Croix-de-Vie:
- Conserverie Artisanale: Bezoek de ambachtelijke conserverijen en ontdek hoe sardines nog steeds volgens oude methoden worden ingeblikt.
- Museum La Perle des Dieux: Verken het museum dat gewijd is aan de visconservenindustrie en leer meer over de geschiedenis en technieken.
- Museum Escale Pêche: Bezoek het nieuwe museum Escale Pêche aan de vissershaven voor een interactieve tentoonstelling over de visserij.
Ontdek de rijke maritieme geschiedenis en culinaire tradities van Saint-Gilles-Croix-de-Vie tijdens je verblijf aan de Franse Atlantische kust.
Meer informatie: https://uk.payssaintgilles-tourisme.fr/patrimoine-culturel/escale-peche/
Tip: het kwaliteitsmerk Cuisine Montoise
Als je op vakantie bent in het Pays de Saint-Jean-de-Monts en graag regionale en authentieke gerechten uitprobeert, is het label Cuisine Montoise een goede hulp. Proef zeker van specialiteiten zoals mogettes (witte bonen), jambon vendéen, de oesters van Fromentine en de lokale likeur Trouspinette.
Meer informatie: https://en.paysdesaintjeandemonts.fr/food-drink/cuisine-montoise/
Oesters zijn een waar genot.
© Farid Makhlouf
Langs de Franse Atlantische kust is het genieten van verse oesters, zowel rauw als gegratineerd, een essentieel onderdeel van de culinaire ervaring voor veel fijnproevers:
- Mesquer op het schiereiland Guérande (Loire-Atlantique):
- De oesterkwekers van Mesquer verwelkomen u het hele jaar door en bieden lokaal gekweekte schelpdieren aan, met name de “huitre creuse” zijn populair vanwege de bijzondere smaak!
- Op deze bijzondere plek kun je oesters ter plaatse proeven onder het genot van een glas muscadet. Ook gegrilde sardines of bouchot-mosselen laten zich hier goed smaken. Na afloop kun je dit prachtige gebied verder ontdekken met een ontspannende wandeling! Tip: neem de wandelroute naar de Rue du Port, die naar het kanaal leidt omring door charmante kleine stenen huisjes
- Marennes-Oléron:
- Oesters worden hier gekweekt op ongeveer 3000 hectare en staan bekend om hun unieke smaak, verkregen door specifieke kweekmethoden in voormalige zoutpannen.
- Het Cité de l’Huître in Marennes biedt een leuke en educatieve tentoonstelling over de geschiedenis van de oester, met interactieve objecten voor alle leeftijden.
- De oesters van Marennes-Oléron hebben het label Beschermde Geografische Aanduiding (BGA).
- Bassin d’Arcachon:
- In Cap Ferret hebben oesterkwekers hun ambacht door de eeuwen heen geperfectioneerd.
- Bezoek het Huis der oesters (Maison de l’huître) in Gujan-Mestras om meer te leren over de lokale oesterproductie en proef vervolgens deze delicatesse in de havens rond de baai van Arcachon.
- Combineer oesters met een glas witte wijn uit de regio Entre-deux-Mers voor een perfecte smaakbeleving.
Deze regio’s bieden een unieke kans om niet alleen te genieten van de oesters zelf, maar ook om meer te weten te komen over hun geschiedenis en het ambachtelijke proces van kweken en verwerken.
Meer informatie:
https://bassin-arcachon.com/en/our-essentials/oyster-villages-and-ports/
Garnalen
Langs de Atlantische kust van Frankrijk vind je heerlijke garnalen, elk met hun eigen unieke karakter:
- Le Croisic:
- Het beroemde “bouquet du Croisic” is de mooie naam voor de roze garnaal, de specialiteit van deze kleine traditionele haven.
Meer informatie:
https://www.labaule-guerande.com/le-port-du-croisic.html
- Keizerlijke garnalen uit de Charente-moerassen:
- Te vinden in Marennes, Seudre, op het Île de Ré en Oléron. Meer informatie: https://www.huitre-boyard.com/crevettes-imperiales/
- Saint-Gilles-Croix-de-Vie (Vendée):
- Bekend om de “La Rose de Saint-Gilles”, lokale garnalen die in het wild worden gevangen.
- Seizoensgebonden: van oktober tot februari staat de garnaal centraal, naast de sardine in de zomermaanden.
- Estuarium van de Gironde (Médoc):
- Hier vind je de crevette blanche, het hele jaar door in overvloed aanwezig.
- Het garnalenseizoen loopt van juni tot november, met strenge regels voor de vangst.
- De crevette blanche is transparant in het water maar wordt wit tijdens het koken, mede door de toevoeging van steranijs die de bijzondere smaak accentueert.
- Saint-Vivien-de-Médoc:
- Een gastronomisch paradijs in Médoc, perfect voor fijnproevers.
- Proef lokale garnalengerechten in een guinguette aan het strand, voor onvergetelijke vakantieherinneringen op een mooie zomeravond.
Deze regio’s bieden niet alleen een scala aan verse garnalen, maar ook een kans om lokale smaken en culinaire tradities te ontdekken, allemaal in een prachtige kustomgeving.
Meer informatie: https://www.medoc-atlantique.co.uk/
Garnalen van de Gironde à Pauillac © Medoc Atlantique Tourisme
Moules frites © Laurie Alvarez CMT
De traditionele Franse mosselgerechten, zoals moules frites, zijn een essentieel onderdeel van de culinaire ervaring aan de Atlantische kust:
- Moules frites:
- Een klassiek gerecht bereid à la marinière (in witte wijn), à la crème, of met lokale variaties afhankelijk van de locatie langs de kust.
- Perfect voor een instant vakantiegevoel, geserveerd met huisgemaakte frieten en genoten door zowel volwassenen als kinderen.
- Moules de Bouchot (met AOP-keurmerk):
- Deze mosselen worden gekweekt aan touwen gewikkeld rond houten palen, bekend als bouchots.
- Gekweekt in de baai van Aiguillon in Charente-Maritime met een traditionele methode die de mosselen een fijne, jodiumachtige smaak geeft.
- Het enige Franse product met het Europese label Spécialité Traditionnelle Garantie, vanwege de speciale kweekmethode die ook zorgt dat de mosselen vrij blijven van zand.
Deze mosselgerechten belichamen de rijke gastronomische tradities en lokale smaken langs de Franse Atlantische kust, en bieden een unieke culinaire ervaring voor elke bezoeker.
De éclade de moules, een uniek en traditioneel mosselgerecht afkomstig uit Île d’Oléron en Royan, is een ervaring op zich:
- Bereidingswijze:
- Mosselen worden met de achterzijde naar boven op een houten bord gerangschikt.
- Ze worden bedekt met een dikke laag dennennaalden.
- De naalden worden aangestoken in de buitenlucht; na verbranding wordt de as weggeblazen met een stuk karton.
- Het resultaat zijn gegaarde mosselen, klaar om te worden genoten.
- Genieten van de éclade:
- Eet de mosselen gewoon met je vingers (die zwart worden van de as).
- Serveer met verse baguette en gezouten boter.
- Combineer met een glas witte wijn uit Charente voor de perfecte culinaire ervaring.
Dit authentieke gerecht is te vinden in kleine restaurants langs de Atlantische kust en wordt vaak geserveerd tijdens traditionele dorpsfeesten in de regio. Een onvergetelijk hoogtepunt tijdens een vakantie aan de Franse Atlantische kust!
Een lust voor oog en tong: de éclade de moules. © Farid Makhlouf
Vleesproducten van de Atlantische kust: natuurlijk duurzaam
Ham uit Bayonne © JM Decompte – CG64
Als je op zoek bent naar hoogwaardige vleesproducten zijn ook in Frankrijk keurmerken zoals IGP of Label Rouge een goede hulp. We noemen hieronder enkele vleesspecialiteiten die je aan of vlakbij de Atlantische kust vindt: van de Boeuf de Chalosse en gevogelte uit Landes tot Baskische ham. Bon appétit!
Op 40 minuten van de Atlantische kust, in het zuiden van de Landes, op de grens met het Baskenland en Béarn, ligt de kiwi-vallei. Les Landes is met het keurmerk IGP en Label Rouge de belangrijkste regio voor kiwiteelt in Frankrijk en produceert maar liefst een kwart van alle Franse kiwi’s.
De kiwigaarden liggen langs de Adour en haar zijrivieren en dat geeft het landschap een karakteristieke uitstraling. Deze regio ontdek je het beste via wandel- en fietsroutes.
Daarnaast heeft het gebied een rijk verleden, met monumenten en bezienswaardigheden zoals de abdij van Arthous, Sorde-l’Abbaye, de overblijfselen van een Gallo-Romeinse villa, de bastide Hastingues en het dorp Peyrehorade, waar je de oudste markt van de Landes vindt.
Eendenborst uit Landes met een frisse ananassalade. Heerlijk! © QL
Houd je van eendenborst (magret de canard), eendenconfit (confit de canard) of rillette van eend (rillettes de canard)? Landes aan de Atlantische kust biedt talloze verwenmomenten. Je vindt eend in talloze variaties op praktisch elke menukaart. Veel eenden- en ganzenfokkerijen bieden de mogelijkheid voor een bezoek, zodat je kunt zien hoe het pluimvee in deze regio wordt gefokt.
Diverse fokkerijen in Landes geven je een dubbele garantie op kwaliteit doordat zij maar liefst twee keurmerken voeren: het Label Rouge en het IGP-keurmerk. De specialiteiten met eendenvlees herken je aan de naam Canard Fermier des Landes.
Meer informatie: https://www.landes-holidays.com/prepare-your-trip/find-a-restaurant/top-restaurants
Bayonne is bijna een synoniem voor ham, die gemaakt wordt op een wijze die eeuwen terug gaat.
De ham van Bayonne wordt gemaakt in het hart van het Bassin de l’Adour, in het zuidwesten van Frankrijk. Het unieke karakter en de smaak van de ham komen voort uit deze regio, die sinds 1998 wordt beschermd door de Beschermde Geografische Aanduiding (IGP).
Smeltend in de mond, met een delicate smaak en een milde zoutigheid, is de ham van Bayonne tegenwoordig de meest gewaardeerde Franse gedroogde ham van internationale faam!
Leuk om te weten: in Bayonne vindt sinds 1462 elk jaar de beroemde hambeurs, de Foire au Jambon de Bayonne, plaats. Tijdens dit evenement wordt de beste Bayonne-ham gekozen en kun je in de typische, uitgelaten Baskische feestsfeer de lokale hammakers ontmoeten.
Meer informatie: www.jambon-de-bayonne.com/en/
Ook een aanrader is ham van het Baskische varkensras Kintoa, dat vrij rondloopt in de vallei van Aldudes. Het voedt zich met wat de natuur hem biedt (eikels, kastanjes, beukennootjes…), graast het rijke gras van het Baskenland en krijgt een aanvulling van lokaal geteelde, niet-OGM granen. Het Baskische varkensras Kintoa heeft sinds 2016 de AOP (Beschermde Oorsprongsbenaming) verkregen.
Rauwe luchtgedroogde ham is een van de beroemde specialiteiten van Frans-Baskenland.
© Pau Pyrénées Tourisme – Guilhamass.
Kaas
Baskische schapenkaas met piment d’Espelette © CDT64
Frankrijk staat niet voor niets ook bekend als eldorado voor liefhebbers van kaas. Tijdens je vakantie aan de Franse Atlantische kust vind je daarom ook op de weekmarkten een rijk aanbod van kazen uit alle regio’s van Frankrijk. Geef je ogen en neus de kost! Als je regionale kaasspecialiteiten wilt proeven, biedt Frans-Baskenland bijvoorbeeld een ruim assortiment aan aromatische schapenkazen in allerlei variaties.
Baskische schapenkaas: de Ardi gasna
Schapenkaas uit de Pyreneeën, met zijn rijke smaak en traditie, is een culinaire must tijdens een vakantie in Frans-Baskenland:
- Ardi Gasna (Baskische schapenkaas):
- Probeer de Baskische schapenkaas Ardi gasna, rechtstreeks van de kaasmakerij.
- Geniet van deze kaas met brood, rode wijn uit Irouléguy en wat zwarte kersenjam uit Itxassou.
- Fromages Pur Brebis Pyrénées:
- Gemaakt van aromatische melk van regionale schapenrassen: Basco Béarnaise, Manech Tête Noire en Manech Tête Rousse.
- Beschermde oorsprongsbenamingen (AOP): Ossau-Iraty, Roncal en Idiazabal.
- Rijpen gedurende de zomer na productie in het vroege voorjaar.
Aanrader: De Route du Fromage AOP Ossau-Iraty in de Pyrénées-Atlantiques (64) is een geweldige manier om de smaken van de regio te ontdekken. Deze unieke route in Nouvelle-Aquitaine telt 125 etappes door Béarn en het Baskenland, waar je kaasmakers kunt bezoeken om de heerlijke Ossau-Iraty schapenkaas te proeven.
- Fietsen en kaas:
- Ontdek de kaasspecialiteiten tijdens een fietsavontuur langs de route van de Cols des Pyrénées.
- Van Hendaye naar Larrau en verder naar Aubisque zijn veel kaasmakers te vinden die de BOB Ossau-Iraty produceren.
Schapenkaas uit de Pyreneeën is zeldzamer dan koeienkaas vanwege de lagere melkopbrengst van schapen, maar biedt een unieke smaakervaring die de lokale tradities en savoir-faire weerspiegelt.
Meer informatie: https://www.biarritz-pays-basque.com/experiences-100-basques/local-gastronomy/
Schapenkaas uit Frans-Baskenland © Lesley Williamson
Fruit en groente, vers uit de regio
Heerlijk slenteren op een weekmarkt tijdens je vakantie in Frankrijk. © Farid Makhlouf
Kleurrijk, knapperig, gezond en uit de streek! In het gebied van de Franse Atlantische kust groeien de heerlijkste vruchten en groenten zoals asperges, meloenen en zelfs kiwi’s. Slenter tijdens je vakantie op de weekmarkt en vul je boodschappentas met vers fruit en verse groenten van de plaatselijke boerderijen.
Het eiland Noirmoutier is meer dan alleen een prachtige vakantiebestemming. Het heeft een bijzonder microklimaat en een uniek terroir en de door de oceaan omringde velden in het noorden zijn praktisch voorbestemd voor het telen van aardappelen. In de herfst bemesten de boeren de lichte zandbodem met zeewier, dat de aardappelen hun bijzonder aromatische, licht zilte smaak geeft. De aardappelen van Île de Noirmoutier zijn de vroegste van de Franse vroege aardappelen en het seizoen is kort: ze zijn verkrijgbaar vanaf april, maar kunnen na 15 augustus niet meer worden verkocht. Alle fijnproevers kijken smachtend uit naar het moment dat de aardappelen van Noirmoutier in de winkels liggen.
De vroege aardappel wordt de dag na de oogst verkocht en kan slechts enkele dagen worden bewaard op een koele, droge en donkere plek. Het is aan te raden om ze binnen een week te bereiden, bijvoorbeeld door ze in boter te bakken en te bestrooien met fleur de sel. Eenvoudig en overheerlijk!
Op Noirmoutier worden de volgende aardappelsoorten geteeld:
- La Sirtema: 15 maart tot 30 april
- La Bonnotte de Noirmoutier: 8 mei tot 18 mei
- La Lady Christ’l: 1 mei tot 31 juli
- La Iodéa: 15 mei tot 10 juni
- Annalisa: 20 juni tot 20 juli
- Laurette: 15 juni tot 31 juli
De aardappelen van het Île de Noirmoutier hebben een unieke, licht zilte smaak.
© M. Bruley
Aan de Franse Atlantische kust groeien ook meloenen: de Charentais-meloenen.
© Perrine Belin CMT
Charentais-meloenen
Meloenen zijn echt zomerfruit dat verkrijgbaar is in vele heerlijke varianten. Een daarvan vind je aan de Franse Atlantische kust, om precies te zijn in Charente-Maritime. De Charentais-meloen is perfect voor zomerse gerechten en aperitieven. Eet hem bijvoorbeeld met een witte Pineau des Charentes. Délicieux!
Onder de mooie, geel-groene geribde schil van deze Cantaloupe-soort gaat sappig oranje vruchtvlees schuil. Deze meloen werd in de 15e eeuw in Frankrijk ingevoerd en eerst geteeld in de omgeving van Charente. In de maanden juli en augustus worden de meloenen ’s ochtends vroeg met de hand geoogst.
De asperge des Sables des Landes, een bijzondere specialiteit uit Landes met het BGA-keurmerk (IGP), staat bekend om zijn unieke eigenschappen:
- Vroeg rijp en sappig: De asperge is vroeg in het seizoen rijp en heeft een sappige textuur.
- Niet bitter: In tegenstelling tot sommige andere asperges is de asperge des Sables des Landes niet bitter. Dit komt door het lage kleigehalte in de grond van Landes, wat bijdraagt aan de milde smaak.
- Geschikte grond: De lichte, goed drainerende grond van Landes is ideaal voor de teelt van asperges, wat bijdraagt aan de kwaliteit van de asperges.
- Vakkundige teelt: De telers in Landes hebben uitgebreide kennis en ervaring, waardoor ze de start van de oogst nauwlettend afstemmen op de weersomstandigheden. Zo worden de asperges altijd op het optimale moment geoogst.
- Seizoen en beschikbaarheid: Het oogstseizoen van de asperge des Sables des Landes loopt van maart tot mei. Tijdens deze periode zijn de asperges verkrijgbaar op lokale weekmarkten, klaar om te worden genoten in heerlijke maaltijden.
De asperge des Sables des Landes is een gastronomische traktatie die de regionale expertise en de natuurlijke omstandigheden van Landes weerspiegelt.
Meer informatie: https://www.landes-holidays.com/prepare-your-trip/calendar/markets/
Asperges uit Landes en granaatappel: een spannende en lekkere combinatie!
© QL
Edele kruiderijen voor fijnproevers
Onmiskenbaar element van het Baskische stadsbeeld: strengen met drogende Gorria-pepers. © CDT64
Fijnproevers vinden aan de Atlantische kust in Frankrijk edele ingrediënten om heerlijke gerechten te verfijnen, zoals bijvoorbeeld het fleur de sel en de piment d’Espelette, waarover wij hier wat meer vertellen. Niet alleen de kruiderijen zelf zijn fascinerend, maar ook hoe de productie ervan het landschap mede vormgeeft. Denk bijvoorbeeld aan de kunstig aangelegde zoutpannen, die niet meer weg te denken zijn uit de kuststreek.
In Baskenland worden de kleuren rood en wit veel gebruikt. De rode chilipepers, die buiten worden opgehangen om te drogen, passen uitstekend in dit kleurconcept. Deze mooie blikvangers nodigen zeker uit voor het maken van foto’s.
Je kunt de beide kruiderijen overigens ook prima combineren, bijvoorbeeld het fleur de sel met piment d’Espelette. Een smaakvolle herinnering aan je vakantie aan de Franse Atlantische kust!
Terre de Sel, ook bekend als ‘het witte goud van de Atlantische Oceaan’, is een bijzondere delicatesse die langs de Franse Atlantische kust wordt gewonnen. Hier zijn de zoutpannen, de verbinding tussen land en zee, een integraal onderdeel van het landschap. De belangrijkste productiegebieden van fleur de sel zijn Guérande, een opmerkelijke smaakbestemming in Loire-Atlantique, met Terre de Sel, een coöperatie die rondleidingen aanbiedt, en de eilanden Ré, Oléron en Noirmoutier, tot aan het Bassin d’Arcachon. Sinds 2012 heeft de fleur de sel van Guérande het label IGP (Beschermde Geografische Aanduiding).
Productieproces van fleur de sel:
- Hoogwater bij loed: Zeewater stroomt via het hoofdkanaal, het ‘étier’, naar steeds kleinere kanalen en ondiepere bassins, de zogenaamde “œillets”, waar het langzaam verdampt.
- Natuurlijke verdamping: Door zon en wind verdampt het water geleidelijk, waardoor zoutkristallen ontstaan aan de oppervlakte van het water en op de kleibodem van de bekkens.
- Oogstperiode: Afhankelijk van het jaar vindt de oogst van zoutkristallen meestal plaats tussen begin juni en eind augustus. Dit gebeurt meestal aan het eind van de dag wanneer de lucht droger is.
- Oogstmethode: De zoutwinners, die in Guérande ‘paludiers’ en op de eilanden ‘sauniers’ worden genoemd, verzamelen voorzichtig de fijne zoutkristallen van het wateroppervlak met een speciaal gereedschap, de ‘lousse à fleur’.
De “kaviaar van de zouten”: fleur de sel
De zeldzaamheid en de moeilijke oogst maken fleur de sel een uitzonderlijk product: de bloemen worden op het wateroppervlak verzameld bij een oostenwind. Van nature wit en zeer gewild om zijn viooltjesgeur, is het bijzonder geliefd bij fijnproevers vanwege de onvergelijkbare smaak. De fleur de sel van Guérande wordt lichtjes gestrooid over gegrild vlees en vis, foie gras of simpelweg met rauwkost.
Tip voor thuis: Een zakje fleur de sel, samen met een zoutvaatje, aardewerken schaaltje en een kleine houten lepel, is een prachtig cadeau. Zo kun je ook na de vakantie blijven genieten van de subtiele zilte smaak van de Atlantische Oceaan.
Fleur de sel de Guérande is een leuk souvenir voor de fijnproevers thuis.
© G. Chevalier
Piment d’Espelette pept op geraffineerde wijze veel gerechten op. © CDT64
Piment d’Espelette
De “Ezpeletako biperra” – oftewel de piment d’Espelette – is inderdaad een iconisch product uit Baskenland, bekend om zijn milde pittigheid en aromatische smaak. Hier volgt een samenvatting van wat er over deze bijzondere specerij is gezegd:
Naam en Productie:
- Betekenis: “Ezpeletako biperra” is Baskisch voor piment d’Espelette, gemaakt van de chilipepersoort Gorria.
- Teeltgebied: De pepers worden geteeld in een specifiek gebied omringd door heuvels en bergen, dicht bij de Atlantische Oceaan. Het microklimaat biedt ideale omstandigheden met milde zomertemperaturen, veel regenval en gunstige wind.
- Beschermde Oorsprongsbenaming: Piment d’Espelette heeft de AOP-keurmerk (Appellation d’Origine Protégée), wat betekent dat het alleen zo mag heten als het in specifieke gemeenten in Pyrénées-Atlantiques wordt geteeld en verwerkt. Deze gemeenten zijn Souraïde, Larressore, Ainhoa, Ustaritz, Itxassou, Halsou, Jatxou, Cambo-les-Bains, Espelette en Saint-Pée sur Nivelle.
- Verwerking: Na het drogen worden de pepers vaak aan touwtjes geregen om te drogen aan de gevels van Baskische huizen. Ze worden vervolgens verwerkt tot poeder, gelei of dunne reepjes.
Gebruik en Tips:
- Smaakprofiel: Piment d’Espelette geeft gerechten een krachtige, aromatische smaak zonder een intense hitte.
- Gebruik: Het wordt aanbevolen om piment d’Espelette pas na het koken aan gerechten toe te voegen, omdat de smaak verloren gaat bij verhitting boven 60°C.
Leuk om te bezoeken:
- Kultur Piment in Cambo-les-Bains:
Ontdek de fascinerende teelt van de Espelette-peper (AOP), volg alle stappen van het productieproces en geniet van een proeverij met producten uit het assortiment van Kultur Piment.
Meer informatie: https://www.kulturpiment.fr/ateliers/.
- L’Atelier du Piment, Louis Pradille: Hier kun je het hele proces ervaren, van het kweken van de peper tot het maken van het poeder.
De piment d’Espelette is niet alleen een culinair hoogstandje, maar ook een cultureel symbool van Baskenland, geliefd vanwege zijn unieke smaak en het vakmanschap waarmee het wordt geteeld en verwerkt.
Meer informatie: www.atelier-du-piment-espelette.fr
Gebak en zoetwaren
Karamelsnoepjes met fleur de sel zijn een specialiteit in het noordelijk deel van de Franse Atlantische kust.
© Stéphanie Nadouce /CMT
Van Nantes in het noorden tot Saint-Jean-de-Luz in het zuiden van de Franse Atlantische kust: in alle vakantiebestemmingen en plaatsen langs de kust vinden zoetekauwen specialiteiten die het hart sneller doen slaan. Van bont snoepgoed en edele chocolade tot fijne macarons of uniek gebak, de eeuwenoude traditie van de pâtisserie houdt hier nog altijd hof. Hieronder stellen wij enkele heerlijke creaties voor. Klaar om je te laten verleiden?
Niniches de La Baule, rigolettes en berlingots uit Nantes
Bontgekleurd, zoet en heerlijk zacht van binnen – de Niniches de La Baule zijn populair in de badplaatsen langs de Atlantische kust, zoals La Baule en het Pouliguen op het schiereiland van Guérande. Ze worden gemaakt van gesmolten rietsuiker met boter en zout, en worden verder verwerkt op een koude tafel. Nadat het deeg is uitgerekt en gesneden, worden de stukjes op een houten stok van beukenhout geplakt. Niniches zijn er in vele kleuren en smaken; er zit vast ook iets voor jou bij!
In Nantes zijn rigolettes en berlingots, de zoete specialiteiten van de stad, de etalages van de snoepwinkels. Ook vandaag de dag worden ze nog meestal op ambachtelijke wijze gemaakt.
Rigolettes zijn snoepjes met een harde buitenlaag en een zachte vulling. Traditioneel worden ze gemaakt in vijf smaken, allemaal op basis van natuurlijke fruitsoorten: ananas, zwarte bessen, citroen, framboos en mandarijn. De rigolettes Nantaises kun je ook krijgen in nieuwe smaken die smelten in je mond, zoals gezouten karamel, chocolade en diverse seizoenssmaken. De rigolettes ontstonden aan het begin van de vorige eeuw, in 1902, door banketbakker Charles Bohu. Hij noemde ze overigens naar zijn kat.
Berlingots de Nantes zijn snoepjes – een soort kussentjes – in de vorm van een vierkant, die hun oorsprong vinden in Italië. Aan het einde van de 18e of het begin van de 19e eeuw kreeg de kokkin Madame Couët het recept voor een soort snoepje van een Italiaanse handelaar. Zij liet als eersten de soldaten van de keizer hiervan genieten. Sinds 1860 worden de berlingots Nantais gekookt in een koperen ketel, met de hand gevormd en daarna met natuurlijke smaakstoffen verfijnd. Je kunt ze onder andere krijgen in de smaken aardbei, zwarte bes, citroen, sinaasappel, karamel, munt en anijs.
Als je patisserie wilt proberen, proef dan de ‘fondant baulois’; deze chocoladetaart met een heerlijke smeuïge binnenkant wordt in La Baule gemaakt!
Meer informatie: https://en.labaule-guerande.com/regional-specialities.html?origine=switchLangue
Jonchée de Rochefort © Chrystelle-Ecale
Jonchée de Rochefort
Deze verse kaas is een specialiteit uit de moerassen rond Rochefort. Jonchée de Rochefort wordt gemaakt van rauwe melk die ’s ochtends wordt verzameld. Vervolgens wordt de melk gestremd en in natuurlijke rietmatjes gegoten die gemaakt zijn van een lokale grassoort. Deze traditie wordt in stand gehouden door Érick Jarnan, een van de laatste lokale producenten van Jonchée.
Canelés uit Bordeaux
Als je tijdens je vakantie aan de Atlantische kust in de buurt van Bordeaux komt, moet je beslist eens een van de karakteristieke etenswaren van de stad proberen: de canelés de Bordeaux (ook wel gespeld als canelé) zijn heerlijke kleine gebakjes en een echte specialiteit. Ze zijn van buiten krokant en binnenin heerlijk zacht.
De naam canelé kregen deze gebakjes van de geribbelde koperen vorm waarin ze worden gebakken.
Traditioneel worden de canelés gemaakt van een deeg met meel, melk, eieren, suiker en boter, op smaak gebracht met vanille en rum. Je vindt ze in bijna alle bakkerijen en banketbakkerijen in Bordeaux en de Gironde.
Meer informatie:
www.bordeaux-tourism.co.uk/gastronomy-and-lifestyle
Mini-canelés worden vaak bij de koffie geserveerd.
© Andy Wyndak
Chocoladeliefhebbers vinden bij Cazenave in Bayonne een groot assortiment heerlijke producten, in vaste en vloeibare vorm. © CDT64
Chocolade uit Bayonne
Pas op, chocoholics: Bayonne zou wel eens de stad van je dromen kunnen worden. Want deze Baskische havenstad is beroemd om de chocoladespecialiteiten die hier worden gemaakt. In de 16e eeuw werd de cacaoboon geïntroduceerd door joden die de inquisitie in Spanje en Portugal ontvluchtten.
In Bayonne ging men als eersten de cacaobonen verwerken en in de 18e eeuw specialiseerde de stad zich in de productie van chocolade. Tegenwoordig geldt Bayonne als het Mekka van de Franse chocolade, met van oudsher namen als Cazenave (sinds 1854), Daranatz (sinds 1890) en Pariés (sinds 1895) en nieuwere producenten zoals Atelier du chocolat, Franck Mendive, Pascal, Monsieur Txokola en vele anderen.
Ook in Cambo-les-Bains en Espelette, dieper in het Baskenland, houdt de chocoladetraditie nog altijd stand.
Meer informatie: www.tourisme64.com/en/your-desires-in-the-64/gastronomy
Kanougas en macarons
Op een wandeling in Saint-Jean-de-Luz loop je het risico dat het water je in de mond loopt. De prachtige etalages van de banketbakkerijen Maison Adam en Pariès zijn gewoonweg onweerstaanbaar.
Maison Adam maakte al in 1660 de heerlijke bontgekleurde macarons ter gelegenheid van het huwelijk van Maria-Theresia met de zonnekoning Lodewijk XIV. Bij Pariès, ruim 125 jaar oud en net als Maison Adam een echt instituut, worden macarons trouwens mouchous genoemd.
Kanougas zijn een van de andere traditionele specialiteiten en een van de klassiekers van het huis Pariès. Deze toffees, verkrijgbaar in diverse smaken, smelten op je tong. Probeer eens de kanougas met piment d’Espelette – typisch Baskisch!
Aan te raden zijn ook de zoete heerlijkheden zoals de chocoladespecialiteiten met piment d’Espelette bij Maison Adam:
www.maisonadam.fr/en/
Bij Pariès in Saint-Jean-de-Luz heten macarons ‘mouchous’. © M. Rau
De gâteau basque heeft meestal een vulling van crème of kersen. On egin! (Baskisch voor ‘Eet smakelijk’)
© David Nakache
Gâteau basque
In Bayonne, in Saint-Jean-de-Luz of het Baskische achterland: je vindt hem alleen hier, maar hier vind je hem dan ook overal – de beroemde gâteau basque. Je krijgt hem in alle bakkerijen, banketbakkerijen en levensmiddelenwinkels in Frans-Baskenland.
Deze Baskische taart werd voor het eerst bereid in het kuuroord Cambo-les-Bains. Dankzij Marianne Hirigoyen, die haar geheime recept verkocht aan de grote banketbakkerijen, groeide hij na 1845 uit tot een beroemdheid. In de 18e eeuw werd de gâteau basque nog gevuld met bramen-, vijgen-, sleedoorn- of kersenjam, maar in de 19e eeuw ging men over op een zeer speciale roomcrème.
Leuk om te weten: elk jaar vindt in het plaatsje Cambo-les-Bains in het eerste weekend van oktober een groot feest plaats ter ere van de Baskische taart: La Fête du Gâteau Basque is bekend tot ver buiten de regio.
Wie zelf een keer aan de slag wil, vindt hier het originele recept van de gâteau basque.
Wijnen
Druiven plukken aan de Franse Atlantische kust. © Domaine de la Pointe
Ben je een wijnliefhebber en lijkt een vakantie je goede gelegenheid om regionale wijnen te ontdekken? Dan heb je geluk, want langs de Franse Atlantische kust ben je nooit ver van beroemde wijnbouwgebieden: in het noorden de wijnen van het Loiredal, verder naar het zuiden Bordeaux en Médoc en in het uiterste zuiden de wijnen van Zuidwest-Frankrijk.
Maak een wijngaardwandeling, rijd langs de wijnroutes en stop bij de wijngoederen die je verwelkomen voor een bezoek en wijnproeverij.
Wijnbouwgebied Loiredal / Muscadet
De wijnen uit het Loiredal onderscheiden zich door hun frisse zuren en grote diversiteit aan kleuren en aroma’s. Het wijnbouwgebied Muscadet is het grootste productiegebied voor witte wijnen met het keurmerk AOC, die gemaakt worden van slechts één druivenras, de Melon de Bourgogne. Het gebied ligt tussen de Loire, de Atlantische Oceaan en het meer Lac de Grand-Lieu.
Het Muscadet-gebied is opgedeeld in vier appellations: Muscadet, Muscadet-Sèvre-et-Maine, Muscadet-Coteaux-de-la-Loire en Muscadet-Côtes-de-Grandlieu. Aan de aantrekkingskracht van het wijnbouwgebied ligt een paradox ten grondslag: er is hier slechts één druivenras en één appellation, maar toch vind je er een ongekende keuze aan oorsprongsgebieden en wijnen.
Meer informatie: https://www.atlantische-loirestreek.com/wijngebieden-en-wijntoerisme
Het Loiredal biedt een grote verscheidenheid aan wijnen. © A. Lamoureux
Majestueus: het château Malescasse in Médoc ’s avonds. © C. Goussard
Wijnen uit Bordeaux / Médoc
Tussen de monding van de Gironde en de Atlantische Oceaan liggen de beroemde wijngaarden van de Médoc.
Na een dag surfen of zwemmen in zee nodigen de wijngaarden en de Route des Châteaux de Médoc (van Bordeaux naar Pointe de Grave) je uit voor een bezoek en proeverij in een van de vele kastelen en wijnhuizen in het gebied. Zo is een apéritif dînatoire en echte aanrader waar je geniet van een heerlijk diner met locale wijnen en sfeervolle muziek.
In de Médoc speelt de wijnbouw een centrale rol: het vormt het landschap, beïnvloedt de architectuur, inspireert de lokale keuken en maakt elk verblijf onvergetelijk; en dat op slechts een steenworp afstand van de oceaan. De trots van de lokale bewoners op hun erfgoed is duidelijk en ze delen graag hun passie voor deze uitzonderlijke regio.
Via de Route des Châteaux du Médoc (van Bordeaux naar de Pointe de Grave) kun je de prachtige architecturen van de belangrijkste wijnhuizen bewonderen: Margaux, Pauillac, Saint-Julien… namen die horen bij de wereldberoemde Grands Crus. De Médoc herbergt ongeveer 600 kastelen, variërend van Grands Crus tot Crus Bourgeois en artisanale wijnmakerijen, met een grote verscheidenheid aan wijnen voor elk budget.
De wijnen van de Médoc zijn zoals een goed bereid gerecht: rijk, genereus en vol karakter. Stel je aroma’s voor van zwarte vruchten zoals cassis of braam, soms verrijkt met kruiden, cederhout of zelfs chocolade. Het biedt qua smaak een mooie balans tussen kracht en finesse, met een aangename, ronde textuur. Ze passen perfect bij een gebraden stuk vlees of gegrilde steak, maar ook bij diverse kazen of traditionele gerechten uit de regio, zoals lamsvlees uit Pauillac of cèpes. De wijnen van het Médoc drink je gezellig aan tafel, in goed gezelschap genietend van regionale culinaire specialiteit.
Meer informatie over een bezoek aan het Médoc-wijngebied: https://www.bordeauxwinetrip.fr/vignoble/medoc/
Goed om te weten:
De Médoc heeft het label Vignobles & Découvertes, een nationaal label dat wordt toegekend aan regio’s en professionals die zich inzetten voor kwaliteitswijnen.
Ben je een wijnliefhebber? Bezoek dan, als je in de buurt van Bordeaux bent, La Cité du Vin. Dit unieke culturele centrum, geopend in 2016, biedt een wereldwijde blik op de cultuur en beschavingen rondom wijn. Een bezoek aan dit museum is een fantastische ervaring: de gedurfde architectuur van het gebouw, de tijdelijke tentoonstellingen, het dakrestaurant, de groene tuinen en het culturele programma maken het een onmisbare plek. En niet alleen voor volwassenen! La Cité du Vin is iconisch in de regio en recentelijk ook het nieuwe gezicht van de campagne “Choose France” die gericht is op het bevorderen van de aantrekkingskracht van Frankrijk wereldwijd.
Vin de sable (zandwijn)
Heb je wel eens gehoord van wijnstokken die met de voeten in het zand staan? Dit unieke fenomeen vind je in het département Les Landes, vlakbij de Atlantische Oceaan. Hier wordt de biologische zandwijn verbouwd in de duinen, direct aan de kust of in de zandvlakten in de buurt. De wijnstokken wortelen in een bodem die bestaat uit klei en schelpen, wat witte en rode wijnen en rosé oplevert met licht zilte noot. Het warme zand laat de druiven snel rijpen en de nabijheid van de zee geeft de wijnen een gebalanceerd karakter. De wijnstokken groeien al ruim 600 jaar in Capbreton, bijvoorbeeld op het wijngoed Domaine de la Pointe, in een kwetsbaar duinecosysteem op slechts enkele honderden meters van de oceaan.
Meer informatie: www.landes-vakantie.com
Bij het domaine de la Pointe groeien de wijnstokken op een zandbodem. © Domaine de la Pointe
Thierry Michon en zijn zoon Antoine. © Domaine Saint Nicolas
Biologische wijnen van het Domaine Saint Nicolas
De wijnen van het Domaine Saint Nicolas op het Île d’Olonne vind je op de wijnkaarten van de meest gerenommeerde Franse restaurants. De familie Michon is nu al twee generaties actief in de wijnbouw en doet dit sinds 1995 op biologisch-dynamische wijze. De wijnen zijn gecertificeerd door A.B. (Agriculture Biologique), Ecocert, Demeter en Biodyvin. In deze wijnen komen een uniek natuurlijk terroir en een ongewoon microklimaat tot uitdrukking.
Meer informatie: www.domainesaintnicolas.com
Sterke dranken met traditie
De kelder van het traditionele cognac-huis Meukow
© Sébastien Laval
Ontdek tijdens je vakantie aan de Franse Atlantische kust beroemde spiritualiën zoals pineau de Charentes, cognac en armagnac en maak kennis met de traditionele productiemethoden en het savoir-faire van de wijnboeren. Maak een rondreis door de wereld van het edele genot.
Pineau des Charentes
De pineau des Charentes is een Franse likeurwijn (vin de liqueur) uit het gebied rondom Cognac. De wijn draagt sinds 1945 het keurmerk AOC (Appellation d’Origine Contrôlée). Hij wordt gemaakt door vers druivensap te vergisten en de gisting te onderbreken door cognac toe te voegen, een proces dat mutage heet. Afhankelijk van de gebruikte druiven levert dit een witte, rosékleurige of rode likeurwijn op. Daarna laat men de wijn minstens 12 maanden rijpen in eiken vaten, waardoor hij een bijzonder aroma verkrijgt. Een oude pineau (vieux) moet minstens vijf jaar rijpen, een zeer oude of bijzonder oude pineau (très vieux en extra vieux) zelfs minstens tien jaar. Jonge pineau des Charentes is ideaal als aperitief en doet het ook zeer goed in cocktails.
Lekker: een frisse cocktail met pineau des Charentes. © Olivier Truyman
De alambieken – koperen distilleerketels in de cognac-distilleerderij Martell © Charentes Tourisme
Cognac
Martell, Rémy Martin en Hennessy: namen die synoniem zijn met de kunst van de cognacproductie. Al sinds de 17e eeuw wordt dit distillaat geproduceerd in de gelijknamige stad Cognac en het wijnbouwgebied eromheen. Het handelsmerk is de dubbele distillatie van witte wijn in roodgeverfde koperen distilleerketels.
Deze traditie en de kennis van de wijnboeren gaat van generatie op generatie over. Tegenwoordig kun je bij alle grote cognacmerken rondleidingen volgen en cognac proeven. Zo leer je meer over dit wereldberoemde product op de plek waar het wordt gemaakt.
Meer informatie: https://www.atlantic-cognac.com/visit-the-great-cognac-maisons/
Armagnac
Op slechts 1 uur en 15 minuten rijden van de Atlantische kust, vind je de wijngaarden van de Armagnac; de oudste eau de vie van Frankrijk! Gedurende het hele jaar verwelkomen de producenten van Armagnac je om hun kelders en landgoederen te bezoeken en je kennis te maken met de kunst van de proeverij. In het Bas-Armagnac heeft elk product een unieke karakteristieke smaak. In de kelders, op het landgoed, ervaar je de geschiedenis van het domein, proef je van zeldzame wijnen en worden je zintuigen geprikkeld. Het is een unieke ervaring om met andere liefhebbers te delen!
Meer informatie: www.landes-vakantie.com